Heb je zonnepanelen? Dan bepaalt de salderingsregeling en je opwek mede wanneer overstappen slim is. Lees hier waar je op moet letten.

Overstappen van energieleverancier is voor de meeste huishoudens een kwestie van de einddatum van je contract in de gaten houden. Heb je zonnepanelen, dan komt daar een extra factor bij: het verschil tussen wat je opwekt en wat je verbruikt op het moment van overstappen. Dat verschil bepaalt namelijk hoeveel je terugkrijgt of moet bijbetalen bij de eindafrekening van je oude leverancier. Veel huishoudens met zonnepanelen weten dit niet en stappen precies op het verkeerde moment over, waardoor ze onnodig geld laten liggen. Terwijl een gewoon huishouden alleen naar de einddatum van het contract hoeft te kijken, moet jij als paneeleigenaar dus ook rekening houden met het seizoen en met de manier waarop de nieuwe leverancier omgaat met teruglevering. In dit artikel lopen we stap voor stap door wat er precies gebeurt bij een overstap, welk moment het gunstigst is, en waar je in de contractvoorwaarden op moet letten.

Waarom het opwekmoment ertoe doet

Op het moment dat je overstapt, maakt je oude energieleverancier een eindafrekening op. Daarin wordt verrekend hoeveel stroom je hebt afgenomen en hoeveel je hebt teruggeleverd. Stap je over in de zomer, dan heb je in de maanden ervoor waarschijnlijk meer opgewekt dan verbruikt. Voor die teruggeleverde stroom krijg je vaak een lagere vergoeding dan het tarief dat je zelf betaalt voor afname, zeker nu de salderingsregeling langzaam wordt afgebouwd.

Het gevolg: stap je over vlak na een periode met veel eigen opwek, dan loop je het risico dat je relatief weinig profiteert van die opgewekte stroom. Wacht je tot het verschil tussen opwek en verbruik klein is, dan voorkom je dat nadeel grotendeels.

Dit speelt vooral een rol bij paneeleigenaren die al een aantal jaar zonnepanelen hebben en gewend zijn geraakt aan de oude, volledige salderingsregeling. Waar vroeger het overstapmoment nauwelijks uitmaakte omdat alles toch tegen hetzelfde tarief werd verrekend, is dat nu anders. Een verkeerd getimede overstap kan zomaar enkele tientallen tot honderden euro’s schelen, afhankelijk van de grootte van je installatie.

Het beste moment in de praktijk

Voor de meeste huishoudens met zonnepanelen is het gunstigst om over te stappen vlak voor de winterperiode, of ongeveer een maand voordat je normaal gesproken je jaarafrekening zou ontvangen. Op dat moment heb je het hoge winterverbruik meestal al gecompenseerd met de zomerse opwek, waardoor de verrekening dicht bij nul uitkomt.

Loopt je huidige contract toevallig in het voorjaar of de zomer af? Dan hoef je dat niet als een probleem te zien. Vergelijk gewoon op de einddatum van je contract, maar houd bij de nieuwe leverancier rekening met hoe zij omgaan met terugleververgoeding, zeker als je nog geen nieuwe meter hebt die per saldo afrekent.

Een vuistregel die veel adviseurs hanteren: probeer je overstapmoment zo dicht mogelijk te leggen bij het moment waarop je cumulatieve opwek en verbruik sinds de vorige jaarafrekening ongeveer gelijk zijn. Voor de meeste woningen in Nederland is dat ergens tussen september en december, afhankelijk van de grootte van de installatie en het eigen verbruik.

Let op de terugleverkosten van de nieuwe leverancier

Niet elke leverancier vergoedt teruggeleverde stroom hetzelfde. Sommige rekenen de inkoopvergoeding zowel bij afname als bij teruglevering, wat in de praktijk duurder uitpakt dan een leverancier die dat niet doet. Vergelijk dus altijd op de totale nettoprijs inclusief eventuele opslag op teruglevering, niet alleen op het kale kWh-tarief.

Vraag daarnaast na of de nieuwe leverancier een aparte terugleververgoeding hanteert die losstaat van het leveringstarief, en hoe vaak deze wordt aangepast. Bij sommige leveranciers verandert deze vergoeding maandelijks mee met de marktprijs, bij andere ligt hij voor een langere periode vast. Voor de voorspelbaarheid van je jaarlijkse besparing is een vaste terugleververgoeding vaak prettiger, ook al is die soms iets lager dan een variabele vergoeding op een gunstig moment.

Wat verandert er door de afbouw van salderen

De salderingsregeling wordt de komende jaren afgebouwd, wat betekent dat teruggeleverde stroom steeds minder vaak volledig wegvalt tegen je eigen verbruik. Hierdoor wordt het aantrekkelijker om zelf zoveel mogelijk stroom te gebruiken op het moment dat je panelen opwekken, en wordt het overstapmoment relatief iets minder belangrijk dan de vraag welk contract het beste omgaat met teruglevering.

Voor overstappers betekent dit concreet dat de vergelijking niet meer alleen draait om het laagste kWh-tarief voor afname. Twee leveranciers met een vergelijkbaar leveringstarief kunnen door een verschil in terugleververgoeding toch tientallen euro’s per jaar uitmaken voor een huishouden met zonnepanelen. Neem deze vergoeding daarom altijd expliciet mee in je vergelijking, in plaats van te vertrouwen op alleen het opvallende kWh-tarief in de advertentie.

Praktisch stappenplan voor een soepele overstap

Begin met het opvragen van je actuele opwek- en verbruiksgegevens via je slimme meter of de app van je huidige leverancier. Zo krijg je een goed beeld van hoe dicht opwek en verbruik momenteel bij elkaar liggen.

Vergelijk vervolgens meerdere leveranciers niet alleen op het leveringstarief, maar expliciet ook op de terugleververgoeding en eventuele opslagen bij teruglevering. Kies daarna een overstapmoment dat aansluit bij het punt waarop je opwek en verbruik elkaar ongeveer in evenwicht houden, en meld je tijdig aan zodat de nieuwe leverancier de overstap netjes kan afhandelen.

Veelgestelde vragen

Maakt het overstapmoment nog wel uit als de saldering helemaal is afgeschaft?

Ja, maar de nadruk verschuift dan van het overstapmoment naar de vraag hoe een leverancier omgaat met teruglevering. Zonder saldering wordt de terugleververgoeding het belangrijkste vergelijkingspunt, in plaats van het exacte moment van overstappen.

Kan ik mijn eindafrekening bij vertraagd overstappen nog laten corrigeren?

Een eindafrekening is gebaseerd op de meterstanden op het moment van overstappen. Achteraf corrigeren is meestal niet mogelijk, dus het loont om vooraf goed na te denken over het moment waarop je de overstap laat ingaan.

Verschilt dit advies voor huishoudens met een thuisbatterij?

Ja. Met een thuisbatterij kun je overtollige zonnestroom zelf opslaan in plaats van terug te leveren, waardoor het overstapmoment minder invloed heeft op je eindafrekening en de terugleververgoeding van de nieuwe leverancier minder zwaar weegt.

Moet ik mijn slimme meter aanpassen als ik overstap?

In de meeste gevallen niet. Een slimme meter registreert zowel afname als teruglevering automatisch en werkt met elke leverancier. Alleen bij een oudere, niet-slimme meter kan een aanpassing nodig zijn om teruglevering correct te registreren.

Heb je zonnepanelen en denk je aan overstappen? Vergelijk dan niet alleen op prijs per kWh, maar ook op de terugleervergoeding en het moment waarop je overstapt. Op energie-aanbiedingen.net zie je in één overzicht welke leveranciers gunstige voorwaarden bieden voor huishoudens met zonnepanelen, zodat je met een gerust hart het juiste moment kiest.